Piszemy o krajach regionu Morza Bałtyckiego

Estończycy ufają administracji podatkowej – wywiad z Markiem Helmem

Estoński Urząd Podatkowy i Celny jako pierwszy w kraju udostępnił klientom usługi elektroniczne pozwalające na złożenie deklaracji podatkowych przez Internet. Dzięki temu estońska administracja podatkowa należy do najbardziej efektywnych w Europie, a przy tym cieszy się wysokim zaufaniem społeczeństwa. Na pytania Przeglądu Bałtyckiego o podatki w Estonii odpowiada Marek Helm, dyrektor Estońskiego Urzędu Podatkowego i Celnego.

Marek Helm, dyrektor generalny Estońskiego Urzędu Podatkowego i Celnego

Marek Helm, dyrektor generalny Estońskiego Urzędu Podatkowego i Celnego

Marek Helm jest dyrektorem generalnym Estońskiego Urzędu Podatkowego i Celnego (Eesti Maksu- ja Tolliamet).

Kazimierz Popławski: Estoński system podatkowy jest jednym z najefektywniejszych w OECD. Skąd ten sukces?

Marek Helm: Estoński rząd bardzo dużo zainwestował w rozwój usług IT i ICT, a obywatele doceniają dostępność, jakość i oszczędność czasu jakie przynoszą nowoczesne usługi publiczne. Dostęp do elektronicznych usług, transparentność i brak kontaktu fizycznego pomiędzy dostawcą usługi i jej użytkownikiem stały się naturalną częścią codziennego życia. Technologie informacyjne stały się też głównym środkiem walki z korupcją.

Przeczytaj także:  Podatki po estońsku

Estoński Urząd Podatkowy i Celny ma największe doświadczenie w dostarczaniu e-usług spośród wszystkich instytucji sektora publicznego. Już w 2000 roku zaoferowaliśmy pierwsze e-usługi: możliwość elektronicznego złożenia deklaracji podatkowych. Od tamtego czasu wprowadziliśmy szereg innych e-usług: w 2004 roku e-cło, w 2007 roku uruchomiliśmy elektroniczną platformę podatkową, w 2009 roku wprowadziliśmy system podatkowych kont pre-paid, a od 2012 roku regularnie rozszerzamy możliwości obsługi elektronicznej dokumentów podatkowych.

Estońska administracja podatkowa jest także jedną z instytucji publicznych, które cieszą się największym zaufaniem społeczeństwa. Skąd takie oceny społeczeństwa – czy to rezultat podejścia do podatników, sposobu kontroli czy oferowanego wsparcia?

To prawda, że cieszymy się silnym poparciem społecznym. Moim zdaniem urząd podatkowy nie musi być kochany, ale respekt i zaufanie to zupełnie inna sprawa. Pokazuje to, że ludzie wierzą nam, jako poborcy podatkowemu, dowodzi to także, że firmy widzą w nas raczej partnera wspierającego ich pracę niż jako czynnik utrudniający działalność. Wpływa to na wzrost poczucia odpowiedzialności przy płaceniu podatków. Najważniejszym czynnikiem, który stoi za wysokim zaufaniem jest to, że płacenie podatków jest bardzo łatwe.

Cyfryzacja i wprowadzenie e-usług przyniosło redukcję zatrudnienia w administracji podatkowej. Jak zareagowali na to pracownicy urzędu? Jak to wpłynęło na modernizację systemu podatkowego?

Stale weryfikujemy i dostosowujemy do aktualnych potrzeb nasze cele i przepływ pracy, aby upraszczać procesy i podchodzić do zagadnień w odpowiedni sposób. Oznacza to, że stale monitorujemy, które stanowiska lub jaki rodzaj pracy nie jest już potrzebny w naszej organizacji. Jest to proces stały, bo też nieustannie poszukujemy nowych sposobów, by poprawić naszą efektywność. Przekłada się to jednak także na stałe edukowanie pracowników oraz płacenie motywujących wynagrodzeń. Słabo zmotywowani urzędnicy nie są w stanie zaoferować usług na odpowiednio wysokim poziomie i sądzę, że nasi pracownicy zgodziliby się ze mną.

Urząd Podatkowy i Celny był pierwszą w Estonii instytucją publiczną, która wprowadziła e-usługi. Jak urząd będzie się zmieniał w najbliższych latach – jak zmieni się komunikacja między podatnikami a urzędem, jak urząd będzie wspierał podatników? Jak urząd będzie wyglądał za 10 lat?

Błyskawiczny rozwój technologii pokazał, że rozwiązania elektroniczne stworzone przed 15 laty są już przestarzałe. Z tego też powodu, w najbliższych latach przyjrzymy się wszystkim usługom i zbudujemy nową platformę elektroniczną, która częściowo będzie dostępna w 2018 roku, a cały projekt zostanie zakończony w 2020 roku.

Osoby fizyczne korzystają z naszych usług raz lud dwa w roku, podczas gdy przedsiębiorcy nawet codziennie. Obecnie i w przyszłości, nasza praca powinna być oceniana w oparciu o to jak sprawnie jesteśmy w stanie wspierać ich działalność. Naszym celem jest być nie tylko agencją usługową, ale wychodzić poza obecnie określone zadania. Przeprojektowanie sposobu działania urzędu powinno docelowo przynieść korzyści dla każdego z podatników, bo to dzięki ich podatkom rozwijamy nasz kraj.

Obecnie rozwijamy nową platformę i usługi e-podatków i e-ceł, aby w jeszcze większym stopniu uprościć i zautomatyzować proces płacenia podatków. Naszym celem jest redukcja po stronie przedsiębiorstw obciążeń związanych z przekazywaniem danych, chcemy zaktualizować system informacji celnej oraz stworzyć wygodną aplikację do wprowadzania danych dla różnego rodzaju modeli biznesowych opartych na e-rozwiązaniach (np. we współpracy z Uberem). Innowacyjne usługi poprawiają możliwości Urzędu Podatkowego i Celnego wspierania działalności i rozwoju biznesu.

 

Zdjęcie tytułowe: Peter Linke / Flickr / CC

Polub nas na Facebooku!