Piszemy o krajach regionu Morza Bałtyckiego

Najczęściej czytane w marcu

W marcu znów przybyło nam sporo nowych artykułów, ale dużą popularnością cieszyły się także starsze. Przedstawiamy zestawienie najpopularniejszych artykułów w marcu. Życzymy miłej lektury!

Chcesz otrzymywać więcej informacji na ten temat? Subskrybuj nasz newsletter!
Raz w miesiącu otrzymasz na swoją skrzynkę zestawienie najważniejszych artykułów.

1. Laurynas Kasčiūnas: chcemy budować z PiS Międzymorze

Blisko mi jest do geopolitycznych wizji Prawa i Sprawiedliwości. Mamy absolutnie te same poglądy, jeśli chodzi o Rosję. Podobnie jak PiS, a inaczej niż Platforma, nie jestem eurofederalistą. Nie popieram jednego wielkiego państwa europejskiego. Jestem zwolennikiem Europy Ojczyzn. W sprawach geopolitycznych PiS ma absolutnie moje poparcie. Podoba mi się idea Międzymorza. Dwa miesiące temu napisałem nawet artykuł na ten temat. To jest także ważne dla Ukrainy, by sąsiadując z Unią Europejską, mieć jakiś format współpracy. Intermarium byłoby tutaj dobrą odpowiedzią.  Nikt ze Związku Ojczyzny nie kwestionuje naturalnej roli przywódczej Polski w Międzymorzu. Czasem mówimy nawet, że potrzebujemy przywództwa waszego kraju – mówi w rozmowie z Przeglądem Bałtyckim Laurynas Kasčiūnas (36 l.), litewski politolog, analityk ds.  polityki międzynarodowej, członek Związku Ojczyzny-Litewskich Chrześcijańskich Demokratów, od 2016 roku poseł na Sejm XII kadencji.

2. Vaidas Saldžiūnas, Towarzysze broni: zapomniani partyzanci, którzy razem z Litwinami rzucili wyzwanie Kremlowi

Wyklęci. Tak nazywani są Polacy, którzy sprzeciwiali się nie tylko nazistowskim, ale i sowieckim okupantom. Na Litwie wiadomo o nich niewiele. Jeszcze mniej znany jest fakt, że z Wilnem w ten czy inny sposób związani są polscy żołnierze oraz litewscy partyzanci, którzy na przekór obopólnym krzywdom w 1945 roku połączyli siły przeciwko wspólnemu wrogowi.

3. Kazimierz Popławski, To nie nasza wojna. Recenzja filmu „1944”

1944-2c– To nie nasza wojna – mówi jeden z żołnierzy w estońskim filmie historycznym „1944”. Estonia w czasie II wojny światowej, ściskana imadłem dwóch wyniszczających totalitaryzmów, przechodzi dramat deportacji, bratobójczej walki między Estończykami wcielonymi do nieswoich armii, wycieńczona i zrujnowana w 1944 roku zostaje skazana na półwieczną okupację sowiecką.

4. Rafał Kobza, Tabliczka z ulicą Čiurlionisa, czyli co zostało po wielkim twórcy w Markach

Podwarszawskie Marki położone są wzdłuż drogi krajowej nr 8 biegnącej od Wrocławia po Białystok, która dalej wiedzie do granicy z Litwą, stąd powszednim widokiem są tiry z rejestracjami krajów bałtyckich. W tym mieście jest także inny litewski akcent – w uzdrowisku w Pustelniku (dzisiejszej dzielnicy Marek) ostatnie chwile swojego życia spędził słynny litewski artysta Mikalojus Konstantinas Čiurlionis. Jak dziś wygląda miejsce w którym zmarła wybitna osobistość litewskiej kultury?

5. Tomasz Otocki, Wieczorem stała się po prostu Litwą. Rocznica 11 marca 1990 roku

Dziś Litwa obchodzi kolejną rocznicę odzyskania niepodległości. Choć jako pierwsza swoją deklaracją suwerenności z 1988 roku zaskoczyła sowiecka Estonia, to palma pierwszeństwa, jeśli chodzi o rzucenie niepodległościowego wyzwania Związkowi Sowieckiemu, należy do Litwinów. 11 marca 1990 roku za niezależnością państwową od Moskwy opowiedziało się 124 posłów Rady Najwyższej, sześć osób wstrzymało się, nikt nie głosował przeciwko. Inaczej niż w dwóch pozostałych republikach bałtyckich niepodległość miała w Wilnie zdecydowane poparcie większości społeczeństwa, choć władze sowieckie próbowały szantażować narodowy ruch „Sąjūdis” powstaniem promoskiewskiego „Jedinstwa” popieranego głównie przez mniejszości narodowe. 11 marca okazał się jednak dopiero początkiem wielomiesięcznego zrzucania jarzma sowieckiej okupacji. Bo państwo, mimo sankcji ze strony Moskwy, trzeba było organizować od zera.

6. Mirosław Jankowiak, Kiruna – jak powstało szwedzkie Klondike

Kiruna – kopalnia

Ponad 100 lat temu nikt nie zdawał sobie sprawy, że powstające miasteczko Kiruna wraz z kopalnią żelaza nie tylko staną się lokomotywą napędową industrializacji całej Skandynawii, ale będą miały strategiczne znaczenie tak dla Szwecji, jak i całej Europy.

7. Sinkevičius: Mamy najmocniejszy rząd od czasu odzyskania niepodległości

13 grudnia 2016 roku rozpoczął pracę nowy litewski rząd, na czele którego stanął premier Saulius Skvernelis. Koalicję rządową tworzą dwie partie: Litewski Związek Rolników i Zielonych oraz Litewska Partia Socjaldemokratyczna. O priorytetach nowego gabinetu, wyzwaniach społecznych i gospodarczych stojących przed Litwą „Przegląd Bałtycki” rozmawia z politykiem Związku Rolników i Zielonych, Virginijusem Sinkevičiusem.

8. Kazimierz Popławski, Deportacje z krajów bałtyckich w marcu 1949 roku

Wkroczenie Armii Czerwonej i zakończenie wojny dla krajów bałtyckich nie oznaczało wyzwolenia. II wojna światowa przyniosła Litwie, Łotwie i Estonii niemal półwiekową okupację i prześladowania. 25 marca 1949 roku Sowieci przeprowadzili operację „Priboi” – masowe deportacje na Syberię.

9. Eglė Samoškaitė, Jak spór litewsko-polski i Bałtycka Ententa stały się narzędziem w rękach Sowietów

Litwa w okresie międzywojennym była entuzjastycznym młodym państwem, które znalazło się w niepewnej sytuacji międzynarodowej. Uwięziona pomiędzy dwiema ekspansjonistycznymi siłami, Niemcami i Związkiem Sowieckim, Litwa próbowała wzmocnić swoje bezpieczeństwo, ale główną przeszkodą był spór z Polską o Wilno. Pewien dyplomata próbował to zmienić, ale było już na to za późno.

10. Felix Ackermann, Wileńskie ulice przyjaźni

Które miasto w Unii Europejskiej może pochwalić się ulicami, które nazwane są na cześć Tatarów, Karaimów, Żydów, Niemców czy Rusinów? Remigijus Šimašius, burmistrz litewskiej stolicy Wilna, agituje wielojęzycznymi szyldami ulicznymi za „tolerancją, otwartością i szacunkiem wobec wszystkich mieszkańców”.

 

 

Polub nas na Facebooku!