Wnuczka Ramanauskasa „Vanagasa”: Ciało można zabić, lecz nadziei na wolność, wiary i prawdy – nie

Obchody rozpoczęto od uroczystego wyniesienia szczątków z Wydziału Medycyny Uniwersytetu Wileńskiego i przejścia konduktu żałobnego na dziedziniec wewnętrzny kościoła uniwersyteckiego św. Janów. Tam, aż do Mszy Świętej, wszyscy chętni mogli wziąć udział w czuwaniu i publicznym pożegnaniu zmarłego.

Adolfas Ramanauskas „Vanagas” został aresztowany wraz z żoną w Kownie w październiku 1956 roku (4 lata po zakończeniu walki partyzanckiej i rozpoczęciu życia w ukryciu). Przez rok był torturowany psychicznie i fizycznie w siedzibie KGB w Wilnie. 25 października 1957 roku Sąd Najwyższy Litewskiej SSR skazał go na śmierć przez rozstrzelanie, a wyrok został wykonany 4 dni później. Przez ponad 60 lat nie było wiadomo, gdzie został pochowany. Na początku czerwca tego roku naukowcy z Uniwersytetu Wileńskiego ogłosili, że szczątki Ramanauskasa zostały odnalezione, co potwierdziły badania antropologiczne i DNA. Ciało znaleziono na części cmentarzu na Antokolu zwanej „cmentarzem sierocym”.

W sobotę trumna została przeniesiona do Bazyliki Archikatedralnej, gdzie arcybiskup wileński Gintaras Grušas odprawił nabożeństwo pogrzebowe. „Dzień pogrzebu rzadko bywa radosnym dniem, lecz jest takim dzisiaj. Jest on radosny, ponieważ sprawiedliwość została przywrócona, a dług spłacony. Jest radosny ponieważ jesteśmy wolni i godni oddania szacunku naszym bohaterom. Radosny, ponieważ korzenie naszego narodu przetrwały i puszczają pędy” – powiedział w homilii hierarcha.

Arcybiskup Grušas podkreślał również podczas nabożeństwa symboliczny wymiar pogrzebu: „W tej godzinie sprawiedliwość została oddana nie tylko «Vanagasowi», lecz również tym wszystkim braciom i siostrom, których zbezczeszczone ciała zostały złożone w ziemi naszej parafii, tym wszystkim których miejsce pochówku jest wciąż nieznane, tym wszystkim którzy umarli w więzieniach, obozach i na bezkresnych pustkowiach Syberii”.

„Myślę, że ten dzień to dzień zwycięstwa dla naszego narodu, dla walczących o naszą wolność, ponieważ godny pogrzeb tego człowieka podkreśla znaczenie walki naszych partyzantów, którzy ostatecznie osiągnęli swój cel” – stwierdził premier Saulius Skvernelis, zaznaczając, że państwowy pochówek Ramanauskasa przy asyście wojskowej jest „przywróceniem historycznej sprawiedliwości”.

Auksutė Skokauskienė, córka Ramanauskasa, podkreśliła jak wiele dla niej znaczy ten pogrzeb. „Teraz będę miała jego grób, święte miejsce, które zawsze będę mogła odwiedzić, gdy zechcę z nim być” – powiedziała w rozmowie z reporterem telewizji LRT – „Litwa jest wolna. Litwa pamięta o nim, a ja będę miała jego grób. To symbol tych wszystkich, którzy walczyli o wolność Litwy. Mimo to, pozostało jeszcze wiele nieznanych grobów”.

Po Mszy w Bazylice trumna dowódcy, owinięta flagą litewską, została przeniesiona na cmentarz wojskowy na Antokolu. Była eskortowana przez głowę państwa, żołnierzy i tysiące zwykłych żałobników.

Podczas pogrzebu głos zabrała również pułkownik Inga Jancevičienė,…