Spektakl Liny Lapelytė w Białymstoku

W maju 2026 roku Białystok ponownie staje się jednym z ważniejszych punktów na mapie współczesnej kultury Europy Środkowo-Wschodniej. W ramach 40. edycji Dni Sztuki Współczesnej zaprezentowany zostanie spektakl Kosmiczny Dom litewskiej artystki Liny Lapelytė – wydarzenie, które łączy teatr, muzykę i performans, a jednocześnie otwiera przestrzeń spotkania z jedną z najciekawszych twórczyń regionu. Spektakl zostanie pokazany 18 maja 2026 roku w Galerii Arsenał Elektrownia, a po jego prezentacji odbędzie się spotkanie z artyst(k)ami.

„W Kosmicznym Domu Lina Lapelytė – jak głoszą materiały TR Warszawa, gdzie oryginalnie przygotowano spektakl – uwidacznia to, co pozornie nieistotne i nieznaczne. Zwykłe, codzienne działania, prywatne rytuały, próby rozczytania znaków, jakie być może daje nam świat oraz osobiste przełomy, które trudno zauważyć z daleka. To wszystko okazuje się ważnym budulcem metaforycznego kosmicznego domu, który naszą potrzebę ukorzenienia i bezpieczeństwa może zaspokoić jedynie wtedy, gdy zaakceptujemy to, że nic nie jest stałe, nic nie jest na zawsze.

Nie ma tu wielkich narracji, klasycznych scen dialogowych czy spektakularnych życiorysów – są fragmenty wspomnień, przepływy myśli i próby znalezienia jakichś zasad w złożoności świata. Muzyczny charakter spektaklu i praca z głosem – niekoniecznie wirtuozerskim – pozwalają dotknąć tego, co w nas najbardziej kruche i uwrażliwione. Wprawione w ruch ciała, głosy, scenografia, a nawet światła tworzą razem środowisko, które będąc w ciągłym ruchu, paradoksalnie pozwala się na chwilę zatrzymać i spojrzeć na ulotne momenty, które są właściwą treścią życia”.

Spektakl jest dziełem litewskiego zespołu, który tworzą: Lina Lapelytė (autorka konceptu, reżyserka i kompozytorka), Birutė Kapustinskaitė (autorka tekstu i dramaturżka) oraz Martynas Kazimierėnas (reżyser świateł).

Lina Lapelytė (ur. 1984) to artystka, której praktyka oparta na performansie zakorzeniona jest w kompozycji muzycznej i dźwięku. Jej twórczość krytycznie odnosi się do konstruktów kultury popularnej, norm płciowych oraz pamięci zbiorowej, w szczególności nostalgii. Jej działania performatywne oparte na śpiewie są pojmowane jako zbiorowe, emocjonalne doświadczenia, które podważają pojęcia wrażliwości, głosu oraz mechanizmów wyciszania w ramach struktur społecznych i kulturowych. Międzynarodowe uznanie przyniosła jej opera Sun&Sea, nagrodzona Złotym Lwem na Biennale w Wenecji w 2019 roku, z której znana jest również w Polsce.

Birutė Kapustinskaitė (ur. 1989) jest scenarzystką, reżyserką i dramatopisarką, działającą w obszarach filmu, teatru i projektów interdyscyplinarnych. Jej sztuki zostały przetłumaczone na różne języki i są wystawiane na całym świecie, a jej filmy zostały pokazane na ponad czterdziestu festiwalach filmowych, zdobywając liczne nagrody. Od 2023 roku pełni funkcję kierowniczki Katedry Scenopisarstwa w Litewskiej Akademii Muzyki i Teatru, kontynuując działalność pisarską i reżyserską w różnych dziedzinach.

Martynas Kazimierėnas (ur. 1982) to artysta pracujący ze światłem, tworzeniem obiektów i scenografią. Mieszkający w Wilnie artysta bada materialność rzeczy oraz źródła ich funkcji, często czerpiąc z motywów i form zaczerpniętych z natury. Zasady oświetlenia filmowego przenosi do kontekstów przestrzennych i performatywnych, adaptując techniki przemysłowe do środowisk domowych i artystycznych. Współpracował z artystami i instytucjami ze świata sztuki współczesnej i performansu, w tym z Biennale Sztuki w Wenecji, Biennale Architektury w Wenecji, Biennale Performansu w Wilnie, Palais de Tokyo, CAC Wilno, ArtVilnius, Nida Art Colony.

Szczegółowe informacje oraz bilety dostępne na stronie Białostockiego Ośrodka Kultury: bok.bialystok.pl/wydarzenie/40-dsw-kosmiczny-dom-rez-lina-lapelyte-spotkanie.

Białystok, Galeria Arsenał Elektrownia (ul. Elektryczna 13), 18 maja 2026, godz. 19:00

Opracowano na podstawie materiałów BOK Białystok i TR Warszawa.