Twórca białoruskiej flagi, architekt międzywojennego Kowna. Klaudiusz Duż-Duszewski i jego losy

-

Znaczenie biało-czerwono-białego sztandaru jako białoruskiego symbolu mogliśmy obserwować latem 2020 roku. Tak masowego użycia tej flagi nie było jeszcze nigdy, przy czym była ona czymś więcej niż dodatkiem do protestu, stała się jego integralna częścią i można twierdzić, że trafiła pod strzechy. Nie mamy wielu źródeł, które mogłyby potwierdzić lub zanegować autorstwo Klaudiusza Duż-Duszewskiego (1891–1959), stąd pozostaje nam odwołanie się do jego własnych słów: „Białorusini za swoją flagę państwową uważają, tak jak Litwini, białą Pogoń na czerwonym tle, dotąd jednak nie było flagi narodowej. Przyszło mi wykonać kilka projektów flagi narodowej i jeden z nich został przyjęty, właśnie: biało-czerwono-biały”.

Dzień 25 marca dla społeczności białoruskiej na całym świecie jest największym i najważniejszym świętem narodowym – Dniem Wolności, wspomnieniem roku 1918, kiedy to Rada Białoruskiej Republiki Ludowej (BRL) wydała w Mińsku tzw. Trzecią Hramotę Konstytucyjną, w której ogłoszono niepodległość BRL. I chociaż Białorusinom nie udało się po pierwszej wojnie światowej wybić na niepodległość, to istnieją świadectwa, że już po roku od tych wydarzeń świętowano 25 marca jako Dzień Niepodległości Białorusi. Tradycja ta była kontynuowana wśród białoruskiej diaspory w okresie międzywojennym oraz po drugiej wojnie światowej. Pomimo wybicia się Białorusi na niepodległość w 1991 roku, 25 marca nie stał się datą oficjalnego Dnia Niepodległości, w latach do roku 1996 dzień ten świętowano 27 lipca, w rocznice przyjęcia Deklaracji Suwerenności Państwowej Białoruskiej SSR w 1991 roku, po 1996 roku dzień ten przeniesiono na 3 lipca, czyli dzień wyzwolenia Mińska spod „niemiecko-faszystowskiej” okupacji.

Przeczytaj także:  Od Bohuszewicza do braci Łuckiewiczów. 25 marca 1918 roku proklamowana została Białoruska Republika Ludowa

Dzień Wolności pozostaje więc głównym świętem białoruskiej diaspory oraz opozycji, a stosunek władz państwowych do obchodzenia tego święta w miastach Białorusi można uważać za papierek lakmusowy aktualnej sytuacji politycznej w kraju. Warto zaznaczyć, że nie tylko oficjalny Mińsk nie wprowadził 25 marca do kalendarza świąt państwowych Republiki Białoruś, ale też Rada BRL po roku 1991 wstrzymała się z przekazaniem swoich pełnomocnictw Republice Białoruś i w przeciwieństwie chociażby do władz Ukraińskiej Republiki Ludowej oraz Rzeczypospolitej Polskiej na wychodźstwie, nie zaprzestała swojej działalności i funkcjonuje do dnia dzisiejszego. Warto wspomnieć, że jednym z pierwszych miejsc, w którym stale rezydowała Rada BRL była ówczesna stolica Republiki Litewskiej – Kowno. Władze litewskie, a ściślej Ministerstwo Spraw Zagranicznych, udzielały wsparcia i schronienia Radzie w latach 1920–1923.

Przeczytaj także:  Tomasz Błaszczak: po 1923 roku współpraca z Białorusinami przestała się Litwinom opłacać

W stronę Białoruskiej Republiki Ludowej

Klaudiusz Duż-Duszewski w mundurze studenta Instytutu Górniczego. Zdjęcie z albumu rodzinnego Duż-Duszewskich, użyczone przez śp. N.R. Dušauskienė-Duž.

W tym roku Dzień Wolności zbiega się również z jubileuszem jednego z ważniejszych działaczy Białoruskiej Republiki Ludowej, związanego również z Kownem – Klaudiusza Duż-Duszewskiego. 27 marca mija dokładnie 130 lat od dnia, w którym przyszedł on na świat w Głębokim, wówczas miasteczku powiatu dziśnieńskiego guberni wileńskiej, aktualnie centrum rejonowym w guberni witebskiej Republiki Białoruś. Dom, w którym się urodził już nie istnieje, na domu przy ulicy Gorkiego 22, który stoi aktualnie w tym miejscu, w 2008 roku zawisła okolicznościowa tablica informacyjna, po czym została na polecenie miejscowej administracji zdjęta, aby w 2012 roku powrócić już w zmienionej formie. Rodzina Duż-Duszewskich wyprowadziła się z Głębokiego do Wilna pod koniec XIX wieku, gdzie uczęszczał on do Wileńskiej Szkoły Realnej, którą skończył w 1912 roku. W wileńskim okresie życia zapoznał się również ze środowiskiem „Naszej Niwy”, pierwszej białoruskiej gazety, wokół której koncentrowało się białoruskie życie w Wilnie i okolicach.

Po ukończeniu szkoły średniej Duż-Duszewski udał się na studia do stolicy Cesarstwa Rosyjskiego – Petersburga, gdzie rozpoczął naukę w Instytucie Górniczym, jednej z najważniejszych wyższych szkół technicznych Rosji, wówczas noszącym imię Katarzyny II. W Petersburgu Duż-Duszewski jeszcze bardziej zaangażował się w działalność białoruską, był aktywnym członkiem organizacji studenckich, pisał artykuły do prasy białoruskiej. W okresie wojny Duż-Duszewski kontynuował naukę w Instytucie i aktywnie działał w białoruskich organizacjach pomocowych, podobnie jak w przypadku innych organizacji i charakterze narodowym, ta działalność w okresie rewolucji rosyjskich przekształciła się w aktywność polityczną. Nie inaczej było w przypadku Duż-Duszewskiego.

Z tego okresu pochodzi najważniejszy jego projekt, który zapewnił mu stałe miejsce w białoruskiej historii, mianowicie szkic białoruskiej biało-czerwono-białej flagi narodowej. Nie mamy wielu źródeł, które mogłyby potwierdzić lub zanegować autorstwo Duż-Duszewskiego, stąd pozostaje nam odwołanie się do jego własnych słów – deklaracji, którą złożył w życiorysie, napisanym w 1934 roku, już po rozpoczęciu pracy w Zarządzie Poczty Ministerstwa Komunikacji Republiki Litewskiej: „Białorusini za swoją flagę państwową uważają, tak jak Litwini, białą Pogoń na czerwonym tle, dotąd jednak nie było flagi narodowej. Przyszło mi wykonać kilka projektów flagi narodowej i jeden z nich został przyjęty, właśnie: biało-czerwono-biały. Od tego czasu właśnie ta flaga jest uważana za białoruską flagę narodową”.

Biało-czerwono-biała flaga podczas protestów w Mińsku w 1990 roku. Zdj. Gruszecki / Wikipedia / CC BY-SA 3.0.

W okresie rewolucji 1917 roku flaga zyskiwała popularność, była używana przez białoruskie organizacje cywilne i wojskowe, by wreszcie stać się jednym z symboli państwowych Białoruskiej Republiki Ludowej, białoruskiego ruchu narodowego, a w latach 1991–1995 flagą państwową Republiki Białoruś. Po dojściu do władzy Aleksandra Łukaszenki, powrócono, formalnie w wyniku referendum 14 maja 1995 roku, do symboliki sowieckiej, pozbawionej jedynie sierpa i młota. Warto zwrócić uwagę na ludowe ornamenty, pierwotnie stanowiły one biało-czerwono-biały pas (powstały w wyniku odwrócenia kolorystyki ornamentu flagi Białoruskiej SSR lat 1951–1991), dopiero w 2012 roku ich kolorystyka została zmieniona, zlikwidowano białe obwódki, a czerwony wzór został znacznie pogrubiony.

Biało-czerwono-biały sztandar

Znaczenie biało-czerwono-białego sztandaru jako symbolu mogliśmy obserwować latem 2020 roku. Tak masowego użycia biało-czerwono-białej flagi nie było jeszcze nigdy, przy czym była ona czymś więcej niż dodatkiem do protestu, stała się jego integralna częścią i można twierdzić, że trafiła pod strzechy. Rożnie oceniany, z perspektywy samych protestujących Białorusinów zwykle bardzo pozytywnie, był swoisty rebranding flagi odbywający się w niezwykle dynamicznym tempie. Obok klasycznej flagi zaczęto używać flagi z wpisanym herbem Pogoni we wzorze oficjalnego godła Republiki Białoruś lat 1991–1995, zaczęły się pojawiać również wersje z lokalnymi wzorami, w szczytowym okresie powyborczych protestów na Białorusi swoje projekty opracowały praktycznie wszystkie osiedla stołecznego Mińska, a także mniejsze i większe miasteczka i miasta Białorusi.

Przeczytaj także:  Białoruś: To więcej niż protest, to przebudzenie narodu

Biało-czerwono-biała flaga Białorusi z wpisanym herbem Pogoni.

Zainteresowanie biało-czerwono-białym sztandarem przełożyło się również na osobę jego autora. Tu również niemałą zasługę można przypisać władzom walczącym z opozycyjną symboliką, której zgodnie z sowiecką tradycją przypisuje się miano „faszystowskiej” – z racji tego, że była w szerokim użyciu podczas okupacji niemieckiej. A to, oczywiście, nie współgra z kultem zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej, pozostającym jedną z najważniejszych figur w polityce pamięci Republiki Białoruś. O wybiórczym stosowaniu tej argumentacji świadczy chociażby fakt, że takiej krytyce nie podlega wykorzystanie w tym samym czasie aktualnej symboliki Federacji Rosyjskiej, trójkolorowej flagi, czy krzyża św. Andrzeja.

Pozostawiając na boku ocenę dwóch totalitaryzmów i ich zderzenie na ziemiach białoruskich, nie możemy zapomnieć o postawie Klaudiusza Duż-Duszewskiego w okresie drugiej wojny światowej. Okres tzw. pierwszej okupacji sowieckiej spędził w więzieniu, został aresztowany w miejscu pracy 8 sierpnia 1940 roku, a więzienie opuścił w czerwcu 1941 roku, dzień po ataku Niemiec na Związek Radziecki. Podczas okupacji niemieckiej nie przyjął propozycji pracy w strukturach białoruskich, a oferowano mu posadę wiceburmistrza Mińska, zastępcy Wacława Iwanowskiego. Warto wspomnieć, że Duż-Duszewski przyjaźnił się z bratem Wacława – Tadeuszem, bardziej znanym jako Tadas Ivanauskas, profesorem biologii, założycielem Kowieńskiego Ogrodu Zoologicznego i Muzeum Zoologicznego, które dzisiaj nosi jego imię.

Klaudiusz Duż-Duszewski nie podporządkował się panującym pod okupacją regułom, udzielając pomocy i schronienia Żydom. Zapewne nie będzie już możliwe dokładne ustalenie zakresu pomocy i osób, którym została ona udzielona. Jedną z nich jest na pewno rodzina pochodzącego z Kibartów Mosze Landaua, z którym Duż-Duszewski przebywał w jednej celi w kowieńskim więzieniu. Podczas aresztu przyrzekli oni sobie, że jeżeli jednemu z nich coś się stanie, drugi zaopiekuje się jego rodziną. Po wejściu do Kowna Niemców rodzina Landau trafiła do getta, z którego udało się ich wyprowadzić i udzielić schronienia. Udzielanie pomocy było przyczyną kolejnego aresztu, tym razem w kowieńskim więzieniu znalazła się również małżonka Duż-Duszewskiego.

Po krótkim areszcie przeniesiono ich do obozu w Prawieniszkach, skąd udało się im wydostać dzięki pomocy litewskich znajomych. Udało się uratować również rodzinę Landau, która w przeciwieństwie do większości kowieńskich Żydów nie została eksterminowana. Mosze i jego syn Dawid zostali przetransportowani do obozu w Dachau, gdzie dotrwali do końca wojny, przez pewien czas mieszkali w amerykańskiej strefie okupacyjnej, a następnie wyemigrowali do Stanów Zjednoczonych. Usynowiona przez Duż-Duszewskich córka Marina, po mężu Rosickienė, pozostała na Litwie, zmarła w 1977 roku i została pochowana razem z Duż-Duszewskimi w rodzinnej mogile na cmentarzu na kowieńskich Pietraszunach.

W Kownie

Z Kownem – jak się później okazało, na stałe – Klaudiusz Duż-Duszewski związał się na początku 1921 roku. Zanim do tego doszło, zdążył pełnić funkcje m.in. geologa gubernialnego w Mińsku, przewodniczącego Białoruskiej Centralnej Rady Wileńszczyzny i Grodzieńszczyzny, nauczyciela w Wileńskim Gimnazjum Białoruskim, przedstawiciela dyplomatycznego Białoruskiej Republiki Ludowej w Krajach Bałtyckich. W Kownie znalazł się wraz z małżonką Eleną (rodowitą petersburżanką, z którą ożenił się w 1917 roku) kilka miesięcy po zajęciu Wilna przez oddziały gen. Lucjana Żeligowskiego, po którym po raz kolejny (pierwszy taki przypadek miał pod koniec 1918 roku) zacieśniła się współpraca litewsko-białoruska, tym razem dotycząca wspólnej akcji w czasie konfliktu polsko-litewskiego o Wileńszczyznę i Grodzieńszczyznę. Jednym z głównych efektów tego porozumienia, było wspomniane udzielenie przez Litwę schronienia władzom Białoruskiej Republiki Ludowej i umożliwienie im działalności w Kownie.

Przeczytaj także:  Żeligowski już nie straszy

Klaudiusz Duż-Duszewski w Radzie Białoruskiej Republiki Ludowej pełnił funkcje sekretarza, redagował „Biuletyn” białoruskiego biura prasowego w Kownie (takie biura istniały przy większych misjach dyplomatycznych BRL, najdłużej w Berlinie i w Kownie), redagował czasopismo „Biełaruski Ściah” („Sztandar Białoruski”). Po roku 1923, kiedy to sprawa Wileńszczyzny została uregulowana na forum Ligi Narodów, pomoc strony litewskiej ograniczyła się do działalności kulturalno-oświatowej i wsparcia materialnego prolitewskich organizacji białoruskich na Wileńszczyźnie (skupionego wokół ks. Adama Stankiewicza i  chadeckiego czasopisma „Biełaruskaja Krynica”). Większość działaczy BRL wyjechała z Kowna, część udała się do Pragi, cześć do sowieckiego Mińska. Klaudiusz Duż-Duszewski pozostał w Kownie i wraz z byłym premierem BRL Wacławem Łastowskim znalazł zatrudnienie w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Litwy.

Duż-Duszewski z Łastowskim, do czasu wyjazdu tego drugiego w 1927 roku do Mińska, zajmowali się działalnością wydawniczą. Redagowali czasopismo „Krywicz”, wówczas najważniejszy i najsolidniejszy magazyn kulturalno-literacki diaspory białoruskiej. Duż-Duszewski w tym czasie opracował i wydał Słownik terminów geometrycznych i trygonometrycznych, tłumaczył również z rosyjskiego na białoruski podręczniki do szkół średnich: botaniki, fizjologii i anatomii, historii najnowszej. Podręczniki te były tłumaczone z języka rosyjskiego, co miało ułatwić nauczycielom szkół białoruskich przejście do nauczania w języku białoruskim na podstawie znanej im metodyki i używanych wcześniej podręczników. Z racji braku białoruskich szkół średnich na terytorium Litwy, te materiały dydaktyczne wykorzystywane były w szkołach białoruskich na Łotwie i w Polsce.

Pracując na rzecz białoruskiego szkolnictwa, Klaudiusz Duż-Duszewski postanowił równolegle uporządkować swoją edukację. Mimo uzyskania większości zaliczeń w Instytucie Górniczym nie udało mu się, ze względu na zawieruchę rewolucyjną, uzyskać dyplomu. W tej sytuacji w 1924 roku podjął naukę jako wolny słuchacz na Wydziale Technicznym Uniwersytetu Litwy (od 1930 roku funkcjonował pod nazwą Uniwersytet Witolda Wielkiego). Znaczną część wykładów zaliczono mu na podstawie egzaminów złożonych w Petersburgu, stąd nauka ograniczyła się głównie do przedmiotów kierunkowych.

Architekt międzywojennej Litwy

5 grudnia 1927 roku Klaudiusz Duż-Duszewski obronił pracę dyplomową pt. „Projekt Domu im. Jonasa Basanavičiusa” przygotowaną pod kierunkiem prof. Mykolasa Songaily  uzyskując tytuł inżyniera dyplomowanego. Duż-Duszewski był jednym z pierwszych absolwentów Wydziału Technicznego – z tej okazji obronom prac dyplomowych, których tego dnia odbyło się cztery, przyglądał się rektor uniwersytetu Michał Römer oraz minister oświaty Konstantinas Šakenis. Projekt dyplomowy przewidywał zagospodarowanie placu Łukiskiego w Wilnie oraz budowę obiektu łączącego w sobie muzeum i dom kultury. Projekt ten jest niezwykle ciekawy z dzisiejszej perspektywy, kiedy to prawie sto lat od jego powstania i 30 lat po tym jak zdemontowano stojący na nim pomnik Lenina, dalej prowadzone są dyskusje w jaki sposób należy zagospodarować tę przestrzeń. Dyplom Duż-Duszewskiego wpisuje się w ogólną tendencję pierwszych absolwentów kierunku, do projektowania budynków użyteczności publicznej: Kazys Kriščiukaitis (1901–1965) zaprojektował gmach główny uniwersytetu wraz z biblioteką, Jokūbas Peras (1900–1973) – pałac prezydencki, Jonas Kriščiukaitis (1897–1984) – siedzibę parlamentu.

Przeczytaj także:  Burza piaskowa na placu Łukiskim

Trudno na podstawie zachowanych dokumentów ocenić, jakie były przyczyny wyboru przez Duż-Duszewskiego właśnie specjalizacji architekta, jednak niewątpliwie był to wybór trafny. W szybko rozwijającym się i modernizującym Kownie koniec lat dwudziestych i lata trzydzieste to okres niekończących się inwestycji państwowych i prywatnych, w tym czasie brakowało praktycznie wszystkiego od pomieszczeń dla administracji państwowego, instytucji kultury i sztuki, przemysłu,  po mieszkania dla urzędników i pracowników. Zawód architekta gwarantował stałe zlecenia, ale też wymagał stałego zaangażowania, pod koniec lat trzydziestych Duż-Duszewski skarżył się, że nie ma kiedy wziąć urlopu, wypocząć i podreperować zdrowia.

Lista zrealizowanych projektów Duż-Duszewskiego jest długa i chociaż na jego stole kreślarskim nie powstały budynki, które z dzisiejszej perspektywy byłyby zaliczane do pereł kowieńskiego modernizmu (a trzeba przypomnieć, że aktualnie trwają intensywne prace nad wpisaniem międzywojennej architektury kowieńskiej na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO), to jednak śmiało możemy zaliczyć go do grupy najważniejszych architektów międzywojennej Litwy. Był on autorem kilkudziesięciu projektów, zarówno obiektów przemysłowych, użyteczności publicznej, jak i prywatnych domów mieszkalnych.

Przeczytaj także:  Ścieżkami kowieńskiego modernizmu z przewodnikiem „Kowno. XX-XXI wiek”

Budowa kinoteatru “Metropolitan” w Kownie, K. Duż-Duszewski w białej czapce. Zdjęcie z albumu rodzinnego Duż-Duszewskich, użyczone przez śp. N.R. Dušauskienė-Duž.

Pierwszą znaną realizacją był projekt kina „Metropolitan”, zrealizowany razem z prof. Vladasem Dubeneckisem, na reprezentacyjnej kowieńskiej arterii alei Wolności (Laisvės aleja), dzisiaj, niestety, mocno już przebudowany. Duż-Duszewski zaprojektował w pierwszej połowie lat trzydziestych w Kownie kilka budynków mieszkalnych, z których na szczególną uwagę zasługują domy dr. Juzasa Purickisa (Vaižganto 14) i dyplomaty Jonasa Aukštolisa (Aušros 1). Po uzyskaniu dyplomu inżyniera Duż-Duszewski został członkiem Litewskiego Związku Inżynierów i Architektów. Z działalnością w tej organizacji łączą się liczne teoretyczne opracowania, jak np. norm stosowanych w Republice Litewskiej cegieł, czy też przewodnik po pracach budowlanych, zawierający wykaz przykładowych umów zawieranych pomiędzy inwestorem a wykonawcą, wykaz koniecznych zezwoleń budowlanych wraz z przykładami podań do odpowiednich instytucji państwowych, wymogi dla sieci inżynieryjnych, a także ceny poszczególnych prac i materiałów.

W latach 1930–1931 Klaudiusz Duż-Duszewski pracował jako dyrektor techniczny i projektant chłodni w spółce akcyjnej „Maistas”, wówczas jednej z największych i najszybciej rozwijających firm litewskich, która zajmowała się przetwórstwem mięsnym. Na czas pracy w niej Duż-Duszewskiego przypadł okres intensywnej rozbudowy infrastruktury, którą nadzorował lub współprojektował. Po zakończeniu pracy w „Maistas” został zatrudniony w Ministerstwie Komunikacji, początkowo jako młodszy inżynier Dyrekcji Dróg i Budowy Zarządu Kolei Żelaznych. W Dyrekcji Kolei pracował jednak zaledwie trzy miesiące, po czym został przeniesiony do Zarządu Poczty, w którym pracował do wspomnianego już aresztu latem 1940 roku.

Można śmiało twierdzić, że Klaudiusz Duż-Duszewski był zaangażowany w większość projektów związanych z budową oraz rekonstrukcją budynków pocztowych na terenie całej Litwy, a tych wobec modernizacji infrastruktury i rozwoju usług było naprawdę sporo. Do najważniejszych projektów należałoby zaliczyć budynek Poczty Głównej w Szawlach (Aušros al. 42) i w kowieńskiej dzielnicy Szańce (Juzapavičiaus pr. 56).

Budynek Poczty Głównej w Szawlach. Zdj. A. Antonau.

Skromniejsze, jednak niezwykle interesujące pod względem artystycznym są realizacje budynków poczty w Jeziorosach (Dariaus ir Girėno 28 ) i Rosieniach (Kudirkos g. 2). Budynek w Jeziorosach, chociaż była to jedynie rekonstrukcja, dzięki wyrazistym dekoracjom w postaci długich drobnych poziomych pasów nabrał wyraźnie modernistycznego charakteru, z odniesieniami do popularnego w latach trzydziestych na Zachodzie, szczególnie w Stanach Zjednoczonych, stylu streamline. Z kolei największą wartością artystyczną obiektu w Rosieniach jest osiem płaskorzeźb rozmieszczonych pomiędzy ciągiem okien pierwszego piętra, przedstawiających różne sposoby transportu listów (pieszo, konno, automobilem, koleją, statkiem, samolotem), a także telegraf oraz radio, z boku uzupełnionych wieżą telegraficzną. Ich autorem był jeden z pierwszych profesjonalnych litewskich rzeźbiarzy Juozas Zikaras (1881–1944). Oprócz obiektów pocztowych, Klaudiusz Duż-Duszewski zaprojektował także budynki radiostacji kłajpedzkiej (w Jakach) oraz stacji w Sitkunach. Poza czysto architektonicznymi projektami był także autorem projektu mundurów litewskich pocztowców.

***

Na zakończenie warto przypomnieć również powojenne losy Duż-Duszewskiego. W 1944 roku został starszym wykładowcą na Wydziale Budownictwa Kowieńskiego Państwowego Uniwersytetu Witolda Wielkiego. Chociaż nie posiadał tytułu naukowego, został kierownikiem katedry historii architektury i sztuki ze stopniem docenta, jednocześnie rozpoczął pisanie pracy doktorskiej pt. „Odbudowa fabryk obróbki metalu”. Doktoratu jednak nie obronił, z uniwersytetu został zwolniony ze względu na „zaniedbanie pracy ideologicznej”, wkrótce (w grudniu 1946 roku) został ponownie aresztowany, a podczas rewizji zaginał maszynopis jego pracy naukowej. Po wyjściu z więzienia w 1947 roku związał się zawodowo z biurem projektów przemysłowych, gdzie współpracował przy projektowaniu fabryk: „Žalgiris” (w Nowej Wilejce), „Kaitra” (w Landwarowie), „Aleksotas”, „Nemunas” i „Pergalė” (w Kownie).

Grób rodziny Duż-Duszewskich na Cmentarzu Pietraszuńskim w Kownie. Zdj. T. Błaszczak.

W lutym 1952 roku Klaudiusz Duż-Duszewski kolejny raz został aresztowany. Tym razem śledztwo trwało zaledwie miesiąc. Oskarżony o nacjonalizm został skazany na 25 lat więzienia z konfiskacją majątku. Po kasacji Sąd Najwyższy Związku Radzieckiego zmniejszył karę do 10 lat, a w 1955 roku na postawie amnestii został zwolniony. W więzieniach stracił jednak zdrowie i zmarł 25 lutego 1959 roku w Kownie.

Urodził się w 1982 r. w Olsztynie. Ukończył stosunki międzynarodowe oraz studia doktoranckie z dziedziny historii na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. W 2012 roku obronił doktorat pod tytułem „Białorusini w Republice Litewskiej w latach 1918–1940”. W tym samym roku podjął pracę na Wydziale Nauk Politycznych i Dyplomacji Uniwersytetu Witolda Wielkiego w Kownie, gdzie do dziś pracuje jako badacz w Centrum Studiów Słowiańskich im. Czesława Miłosza. Jego zainteresowania naukowe dotyczą głównie historii krajów bałtyckich oraz Białorusi w XX w. Jest członkiem Białoruskiego Towarzystwa Historycznego.

© Materiał chroniony prawem autorskim – wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy. Więcej informacji o prawach autorskich i zakup licencji.

Subskrybuj newsletter Przeglądu Bałtyckiego, żeby otrzymywać informacje o nowych artykułach.





ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Napisz swój komentarz
Wpisz swoje imię tutaj